وقتی زندگی بی‌معنا به نظر می‌رسد

ارائه: جناب آقای حمیدرضا بدر - پژوهشگر علوم شناختی

اضطراب و افسردگی وجودی: فلسفه و روانشناسی

«اضطراب وجودی» (Existential Anxiety) یکی از مفاهیم بنیادین در فلسفه اگزیستانسیالیسم (Existentialism)  و روان‌شناسی وجودی (Existential Psychology) است.

اضطراب وجودی نوعی دل‌واپسی، ترس یا آشفتگی درونی است که انسان در مواجهه با واقعیت‌های بنیادین وجود خود تجربه می‌کند. همچنین افسردگی وجودی نوعی حالت عاطفی ـ شناختی است که از درک پوچی، مرگ، بی‌معنایی زندگی، تنهایی بنیادی برمی‌خیزد؛ نه از عدم تعادل شیمیایی صرف یا رویدادهای بیرونی. یعنی هنگامی که با پرسش‌هایی چون:

• «من کیستم؟»،

• «چرا وجود دارم؟»،

• «زندگی چه معنایی دارد؟»،

• «آیا آزادی‌ام مسئولیت‌آور است؟»،

• «مرگ من چه معنایی دارد؟»

روبرو می‌شود.

این اضطراب  و افسردگی ناشی از خودآگاهی نسبت به وجود است، نه از تهدید بیرون یا عوامل شیمیایی مغز.

در این جلسه با یکدیگر مباحثه‌ای خواهیم داشت درباره این نوع از اضطراب و افسردگی از منظر فلسفه و روان‌شناسی (روانشناسی شناختی، روانشناسی وجودی و ...).

از نظرات و تجربه‌های شما در کلاس استفاده خواهم کرد.